[[{"content_id":172005,"content_number":0,"portal_id":13,"lang_id":"fa","content_title":"به مناسبت حلول ماه مبارک رمضان\r\n\r\nفضائل ماه مبارک رمضان","content_rtitr":"","content_short_title":"","content_summary":"","content_summary_fill":0,"content_body":"رمضان در لغت از «رمضاء» به معنای شدت حرارت گرفته شده و به معنای سوزانیدن می‏باشد.(1) چون در این ماه گناهان انسان بخشیده می‏شود، به این ماه مبارک رمضان گفته‏اند.\r\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «انما سمی الرمضان لانه یرمض الذنوب؛(2) ماه رمضان به این نام خوانده شده است، زیرا گناهان را می‏سوزاند.»\r\nرمضان تنها ماه قمری است که نامش در قرآن آمده است و یکی از چهار ماهی است که خداوند متعال جنگ را در آن حرام کرده است. مگر جنبه دفاع داشته باشد.\r\nدر این ماه کتاب‏های آسمانی قرآن‏کریم، انجیل، تورات، صحف و زبور نازل شده است)3(\r\nاین ماه در روایات اسلامی ماه خدا و میهمانی امت پیامبر اکرم(ص) خوانده شده و خداوند متعال از بندگان خود در این ماه در نهایت کرامت و مهربانی پذیرایی می‏کند؛ پیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «ماه رجب ماه خدا و ماه شعبان ماه من و ماه رمضان، ماه امت من است،(4) هر کس همه این ماه را روزه بگیرد بر خدا واجب است که همه گناهانش را ببخشد، بقیه عمرش را تضمین کند و او را از تشنگی و عطش دردناک روز قیامت امان دهد.»(5)\r\nاین ماه، در میان مسلمانان از احترام، اهمیت و جایگاه ویژه‏ای برخوردار و ماه سلوک روحی آنان است و مؤمنان با مقدمه‏سازی و فراهم کردن زمینه‏های معنوی در ماه‏های رجب و شعبان هر سال خود را برای ورود به این ماه شریف و پربرکت آماده می‏کنند، و با حلول این ماه با شور و اشتیاق و دادن اطعام و افطاری به نیازمندان، شب‏زنده‏داری و عبادت، تلاوت قرآن، دعا، استغفار، دادن صدقه، روزه‏داری و... روح و جان خود را از سرچشمه فیض الهی سیراب می‏کنند.\r\nبرترین ماه سال\r\nماه مبارک رمضان به جهت نزول قرآن کریم در آن و ویژگی‏های منحصری که دارد در میان ماه‏های سال‏قمری برترین است؛ قرآن کریم می‏فرماید: «ماه رمضان ماهی است که قرآن برای هدایت انسان‏ها در آن نازل شده است.»(6)\r\nپیامبر گرامی(ص) درباره ماه رمضان می‏فرماید: «ای مردم! ماه خدا با برکت و رحمت و مغفرت به شما روی آورد، ماهی که نزد خدا از همه ماه‏ها برتر و روزهایش بر همه روزها و شب‏هایش بر همه شب‏ها و ساعاتش بر همه ساعات برتر است، ماهی است که شما در آن به میهمانی خدا دعوت شده و مورد لطف او قرار گرفته‏اید، نفس‏های شما در آن تسبیح و خوابتان در آن عبادت، عملتان در آن مقبول و دعایتان در آن مستجاب است.... بهترین ساعاتی است که خداوند به بندگانش نظر رحمت می‏کند... .»(7)\r\n\r\nنزول کتب آسمانی در این ماه\r\nتمام کتب بزرگ آسمانی مانند: قرآن کریم، تورات، انجیل، زبور، صحف در این ماه نازل شده است. حضرت امام صادق(ع) می‏فرماید: «کل قرآن کریم در ماه رمضان به بیت المعمور نازل شد، سپس در مدت بیست سال بر پیامبر اکرم(ص) و صحف ابراهیم در شب اول ماه رمضان و تورات در روز ششم ماه رمضان، انجیل در روز سیزدهم ماه رمضان و زبور در روز هیجدهم ماه رمضان نازل شد.»(8)\r\n\r\nتوفیقات روزه\r\nدر ماه رمضان خداوند متعال توفیق روزه‏داری را به بندگانش داده است؛ «پس هر که ماه [رمضان] را درک کرد، باید روزه بگیرد.»(9)\r\nانسان افزون بر جنبه مادی و جسمی، دارای بُعد معنوی و روحی هم هست و هر کدام در رسیدن به کمال مطلوب خود، برنامه‏های ویژه را نیاز دارند، یکی از برنامه‏ها برای تقویت و رشد بُعد معنوی، تقوا و پرهیزگاری است؛ یعنی اگر انسان بخواهد خودش را از جنبه معنوی رشد و پرورش دهد و به طهارت و کمال مطلوب برسد، باید هوای نفس خود را مهار کند و موانع رشد را یکی پس از دیگری بر دارد و خود را سرگرم لذت‏ها و شهوات جسمی نکند. یکی از اعمالی که در این راستا مؤثر و مفید است روزه‏داری است، قرآن کریم می‏فرماید: «... ای افرادی که ایمان آورده‏اید! روزه بر شما نوشته شد، همان گونه که بر پیشینیان از شما نوشته شده، تا پرهیزگار شوید.»(10)\r\n\r\nبرخی از فواید و فضائل روزه:\r\nالف. تقویت تقوا، پرهیزگاری و اخلاص(11)؛  امام صادق(ع) می‏فرماید: خداوند متعال فرموده: «روزه از من است و پاداش آن را من می‏دهم.»(12)\r\nحضرت فاطمه(س) می‏فرماید: «خداوند روزه را برای استواری اخلاص، واجب فرمود.»(13)\r\n\r\nب. مانع عذاب‏های دنیوی و اخروی: امام علی(ع) می‏فرماید: «روزه روده را باریک می‏کند گوشت را می‏ریزد و از گرمای سوزان دوزخ دور می‏گرداند.»(14)\r\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «روزه سپری در برابر آتش است.»(15)\r\n\r\nج. آرامش روان و جسم: روزه‏داری روح و روان و قلب و دل و نیز جسم را آرامش داده و باعث سلامتی روح و تندرستی جسم می‏شود.\r\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: روزه بگیرید تا سالم بمانید.\r\nباز می‏فرماید: «معده خانه تمام دردها و امساک [روزه [بالاترین داروهاست.»(16)\r\nحضرت امام باقر(ع) می‏فرماید: «روزه و حج آرام‏بخش دلهاست.»(17)\r\nحضرت علی(ع) می‏فرماید: «خداوند بندگان مؤمن خود را به وسیله نمازها و زکات و حدیث در روزه‏داری روزه‏های واجب [رمضان[ برای آرام کردن اعضا و جوارح آنان، خشوع دیدگانش و فروتنی جان‏هایشان و خضوع دلهایشان حفظ می‏کنند.»(18)\r\nامروزه در علم پزشکی و از نظر بهداشت و تندرستی نیز در جای خود ثابت شده که روزه‏داری تأثیرهای فراوانی بر آرامش روح و روان و سلامتی جسم و بدن دارد، دفع چربی‏های مزاحم، تنظیم فشار، قند خون، و... نمونه آن است.(19)\r\n\r\nد. مانع نفوذ شیطان: امام علی(ع) به پیامبر اکرم(ص) عرض کرد: یا رسول الله! چه چیزی شیطان را از ما دور می‏کند؟ پیامبرگرامی(ص) فرمود: روزه چهره او را سیاه می‏کند و صدقه پشت او را می‏شکند.»(20)\r\nبنابراین، روزه مانع نفوذ شیطان‏های جنی و انسی شده و وسوسه‏های آنان را خنثی می‏کند.\r\n\r\nهـ . مساوات بین غنی و فقیر: انسان روزه‏دار در هنگام گرسنگی و تشنگی، فقرا و بینوایان را یاد می‏کند و در نتیجه به کمک آن‏ها می‏شتابد. حضرت امام حسن عسگری(ع) درباره علت وجوب روزه می‏فرماید: «تا توانگر درد گرسنگی را بچشد و در نتیجه به نیازمند کمک کند.»(21)\r\n\r\nو. احیاء فضائل اخلاقی: حضرت امام رضا(ع) درباره علت وجوب روزه می‏فرماید: «تا مردم رنج گرسنگی و تشنگی را بچشند و به نیازمندی خود در آخرت پی‏ببرند و روزه‏دار بر اثر گرسنگی و تشنگی خاشع، متواضع و فروتن، مأجور، طالب رضا و ثواب خدا و عارف و صابر باشد و بدین سبب مستحق ثواب شود،... روزه موجب خودداری از شهوات است، نیز تا روزه در دنیا نصیحت‏گر آنان باشد و ایشان را در راه انجام تکالیفشان رام و ورزیده کند و راهنمای آنان در رسیدن به اجر باشد و به اندازه سختی، تشنگی و گرسنگی که نیازمندان و مستمندان در دنیا می‏چشند پی ببرند و در نتیجه، حقوقی که خداوند در دارایی‏هایشان واجب فرموده است، به ایشان بپردازند... .»(22)\r\nوجود شب قدر در این ماه\r\nشب قدر از شب‏هایی که برتر از هزار ماه است و فرشتگان در این شب به اذن خدا فرود می‏آیند و جمیع مقدرات بندگان را در طول سال تعیین می‏کنند(23) و وجود این شب در این ماه مبارک نعمت و موهبتی الهی بر امت پیامبر گرامی اسلام(ص) است و مقدرات یک سال انسان‏ها (حیات، مرگ، رزق و...) براساس لیاقت‏ها و زمینه‏هایی که خود آنها به وجود آورده‏اند تعیین می‏شود و انسان در چنین شبی با تفکر و تدبر می‏تواند به خود آید و اعمال یک سال خود را ارزیابی کند و با فراهم آوردن زمینه مناسب بهترین سرنوشت را برای خود رقم زند.(24)\r\nحضرت امام صادق(ع) می‏فرماید: «تقدیر مقدرات در شب نوزدهم و تحکیم آن در شب بیست و یکم و امضاء آن در شب بیست و سوم است.»(25)\r\n\r\nبهار قرآن\r\nنظر به این‏که قرآن کریم در ماه مبارک رمضان نازل شده و تلاوت آیات آن در این ماه فضیلت بسیاری دارد، در روایات اسلامی، از ماه رمضان به عنوان بهار قرآن یاد شده است؛ چنان‏که حضرت امام باقر(ع) می‏فرماید: «هر چیزی بهاری دارد و بهار قرآن ماه رمضان است.»(26)\r\n\r\nیک نکته!\r\nبدیهی است فضائل و ثواب‏هایی که برای ماه مبارک رمضان و روزه‏داری ذکر شده و به برخی از آن‏ها اشاره شد، از آنِ کسانی است که حقیقت آن را درک کنند و به محتوای آن عمل و در گفتار و کردار به کار گیرند و به آن‏ها جامه عمل بپوشانند. چنان در روایات اسلامی برای روزه‏داری آدابی ذکر شده و کسانی که صرفاً تلاوت قرآن می‏کنند، ولی به آیات و احکام آن عمل نمی‏کنند و یا آن که از روزه‏داری تنها رنج گرسنگی و تشنگی را می‏کشند و بوسیله گناه، تأثیر روزه را از بین می‏برند و ماه مبارک رمضان و فضای معنوی آن تأثیری بر اشخاصی بر جای نمی‏گذارد، مورد نکوهش قرار گرفته‏اند.\r\nچنان‏که پیامبر اکرم(ص) به زنی که با زبان روزه کنیز خود را دشنام می‏داد فرمود: چگونه روزه‏داری و حال آن‏که کنیزت را دشنام می‏دهی؟! روزه فقط خودداری از خوردن و آشامیدن نیست، بلکه خداوند آن را علاوه بر این دو، مانع کارها و سخنان زشت که روزه را بی‏اثر می‏کنند قرار داده است، چه اندکند روزه‏داران و چه بسیارند کسانی که گرسنگی می‏کشند.»(27)\r\nحضرت امام سجاد(ع) در دعای حلول ماه رمضان به درگاه خداوند عرض می‏کند: به وسیله روزه این ماه یاریمان ده تا اندام‏های خود را از معاصی تو نگه داریم و آن‏ها را به کارهایی گیریم که خشنودی تو را فراهم آورد، تا با گوش‏هایمان سخنان بیهوده نشنویم و با چشمانمان به لهو و لعب نشتابیم و تا دستمانمان را به سوی حرام نگشاییم و با پاهایمان به سوی آن‏چه منع شده ره نسپاریم و تا شکمهایمان جز آن‏چه را تو حلال کرده‏ای در خود جای ندهد و زبان‏هایمان جز به آن‏چه تو خبر داده‏ای و بیان فرموده‏ای گویا نشود... .»(28)\r\nبنابراین، در ماه مبارک باید تمام اعضا و جوارح را از حرام دور نگه داشت و با اخلاص، توکل و توسل از اهل‏بیت(ع) و عمل به دستورها و احکام قرآن کریم و دوری از گناهان، انجام توبه نصوح و واقعی، عبادت، شب‏زنده‏داری، درک فضیلت شب قدر و... فضیلت ماه مبارک رمضان را درک کرد و از آن در راستای رسیدن به کمال حرکت کرد و باید در این ماه به گونه‏ای خودسازی کرد که با اتمام ماه مبارک تأثیر و فواید آن در روح و جان افراد باقی باشد و اثر آن تا ماه رمضان سال بعد ماندگار باشد.\r\n\r\nپی‌‏نوشت‌‏ها:\r\n1. مفردات الفاظ القرآن، راغب اصفهانی، ص 209، دارالکتاب العربی، بیروت.\r\n2. بحارالانوار، علامه مجلسی، ج 55، ص 341، مؤسسه الوفاء، بیروت.\r\n3. ر.ک: الکافی، محمد بن یعقوب کلینی، ج 2، ص 628، دارالکتب الاسلامیة، تهران.\r\n4. وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج 2، ص 628، دارالکتب الاسلامیة، تهران.\r\n5. ...\r\n6. سوره بقره، آیه 185.\r\n7. ر.ک: وسائل الشیعه، همان، ج 10، ص 313.\r\n8. ر.ک: الکافی، همان، ج 2،ص 628.\r\n9. سوره بقره، آیه 185.\r\n10. سوره بقره، آیه 183.\r\n11. همان.\r\n12. میزان الحکمة، محمد محمدی‏ری‏شهری، ترجمه: حمیدرضا شیخی، ج 7، ص 3207، مؤسسه دارالحدیث، قم.\r\n13. همان، ص 3209.\r\n14. همان.\r\n15. همان.\r\n16. همان.\r\n17. همان.\r\n18. همان.\r\n19. تفسیر نمونه، آیت‏الله مکارم شیرازی و دیگران، ج 1،ص 631، دارالکتب الاسلامیة، تهران.\r\n20. مستدرک الوسائل، محدث نوری، ج 7، ص 154، مؤسسه آل‏البیت، قم.\r\n21. میزان الحکمة، همان.\r\n22. همان، ص 3209.\r\n23. سوره قدر، آیه 1 ـ 5.\r\n24. تفسیر المیزان، علامه طباطبایی، ج 18، ص 132؛ ج 19، ص 90، مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان، قم.\r\n25. وسائل الشیعه، همان، ج 10، ص 354.\r\n26. وسائل الشیعه، همان، ج 6، ص 203.\r\n27. الکافی، همان، ج 4، ص 87.\r\n28. الصحیفة السجادیة، امام سجاد(ع) ص 186، دفتر نشر الهادی، قم.\r\n\r\nبرگرفته از : مرکز فرهنگ و معارف قرآن\r\n","content_html":"

رمضان در لغت از «رمضاء» به معنای شدت حرارت گرفته شده و به معنای سوزانیدن می‏باشد.(1) چون در این ماه گناهان انسان بخشیده می‏شود، به این ماه مبارک رمضان گفته‏اند.<\/span>
\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «انما سمی الرمضان لانه یرمض الذنوب؛(2) ماه رمضان به این نام خوانده شده است، زیرا گناهان را می‏سوزاند.»<\/span>
\nرمضان تنها ماه قمری است که نامش در قرآن آمده است و یکی از چهار ماهی است که خداوند متعال جنگ را در آن حرام کرده است. مگر جنبه دفاع داشته باشد.
\nدر این ماه کتاب‏های آسمانی قرآن‏کریم، انجیل، تورات، صحف و زبور نازل شده است)<\/span>3(<\/span>
\nاین ماه در روایات اسلامی ماه خدا و میهمانی امت پیامبر اکرم(ص) خوانده شده و خداوند متعال از بندگان خود در این ماه در نهایت کرامت و مهربانی پذیرایی می‏کند؛ پیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «ماه رجب ماه خدا و ماه شعبان ماه من و ماه رمضان، ماه امت من است،(4) هر کس همه این ماه را روزه بگیرد بر خدا واجب است که همه گناهانش را ببخشد، بقیه عمرش را تضمین کند و او را از تشنگی و عطش دردناک روز قیامت امان دهد.»(5)
\nاین ماه، در میان مسلمانان از احترام، اهمیت و جایگاه ویژه‏ای برخوردار و ماه سلوک روحی آنان است و مؤمنان با مقدمه‏سازی و فراهم کردن زمینه‏های معنوی در ماه‏های رجب و شعبان هر سال خود را برای ورود به این ماه شریف و پربرکت آماده می‏کنند، و با حلول این ماه با شور و اشتیاق و دادن اطعام و افطاری به نیازمندان، شب‏زنده‏داری و عبادت، تلاوت قرآن، دعا، استغفار، دادن صدقه، روزه‏داری و... روح و جان خود را از سرچشمه فیض الهی سیراب می‏کنند.<\/span>
برترین ماه سال<\/strong>
\nماه مبارک رمضان به جهت نزول قرآن کریم در آن و ویژگی‏های منحصری که دارد در میان ماه‏های سال‏قمری برترین است؛ قرآن کریم می‏فرماید: «ماه رمضان ماهی است که قرآن برای هدایت انسان‏ها در آن نازل شده است.»(6)
\nپیامبر گرامی(ص) درباره ماه رمضان می‏فرماید: «ای مردم! ماه خدا با برکت و رحمت و مغفرت به شما روی آورد، ماهی که نزد خدا از همه ماه‏ها برتر و روزهایش بر همه روزها و شب‏هایش بر همه شب‏ها و ساعاتش بر همه ساعات برتر است، ماهی است که شما در آن به میهمانی خدا دعوت شده و مورد لطف او قرار گرفته‏اید، نفس‏های شما در آن تسبیح و خوابتان در آن عبادت، عملتان در آن مقبول و دعایتان در آن مستجاب است.... بهترین ساعاتی است که خداوند به بندگانش نظر رحمت می‏کند... .»(7)<\/span><\/p>\n\n

نزول کتب آسمانی در این ماه<\/strong>
\nتمام کتب بزرگ آسمانی مانند: قرآن کریم، تورات، انجیل، زبور، صحف در این ماه نازل شده است. حضرت امام صادق(ع) می‏فرماید: «کل قرآن کریم در ماه رمضان به بیت المعمور نازل شد، سپس در مدت بیست سال بر پیامبر اکرم(ص) و صحف ابراهیم در شب اول ماه رمضان و تورات در روز ششم ماه رمضان، انجیل در روز سیزدهم ماه رمضان و زبور در روز هیجدهم ماه رمضان نازل شد.»(8)<\/span><\/p>\n\n

توفیقات روزه<\/strong>
\nدر ماه رمضان خداوند متعال توفیق روزه‏داری را به بندگانش داده است؛ «پس هر که ماه [رمضان] را درک کرد، باید روزه بگیرد.»(9)
\nانسان افزون بر جنبه مادی و جسمی، دارای بُعد معنوی و روحی هم هست و هر کدام در رسیدن به کمال مطلوب خود، برنامه‏های ویژه را نیاز دارند، یکی از برنامه‏ها برای تقویت و رشد بُعد معنوی، تقوا و پرهیزگاری است؛ یعنی اگر انسان بخواهد خودش را از جنبه معنوی رشد و پرورش دهد و به طهارت و کمال مطلوب برسد، باید هوای نفس خود را مهار کند و موانع رشد را یکی پس از دیگری بر دارد و خود را سرگرم لذت‏ها و شهوات جسمی نکند. یکی از اعمالی که در این راستا مؤثر و مفید است روزه‏داری است، قرآن کریم می‏فرماید: «... ای افرادی که ایمان آورده‏اید! روزه بر شما نوشته شد، همان گونه که بر پیشینیان از شما نوشته شده، تا پرهیزگار شوید.»(10)<\/span><\/p>\n\n

برخی از فواید و فضائل روزه<\/strong>:<\/span><\/strong>
الف. تقویت تقوا، پرهیزگاری و اخلاص(11)؛<\/strong>  امام صادق(ع) می‏فرماید: خداوند متعال فرموده: «روزه از من است و پاداش آن را من می‏دهم.»(12)
\nحضرت فاطمه(س) می‏فرماید: «خداوند روزه را برای استواری اخلاص، واجب فرمود.»(13)<\/span><\/p>\n\n

ب. مانع عذاب‏های دنیوی و اخروی<\/strong>: <\/span><\/strong>امام علی(ع) می‏فرماید: «روزه روده را باریک می‏کند گوشت را می‏ریزد و از گرمای سوزان دوزخ دور می‏گرداند.»(14)
\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: «روزه سپری در برابر آتش است.»(15)<\/span><\/p>\n\n

ج. آرامش روان و جسم<\/strong>: <\/span><\/strong>روزه‏داری روح و روان و قلب و دل و نیز جسم را آرامش داده و باعث سلامتی روح و تندرستی جسم می‏شود.<\/span>
\nپیامبر اکرم(ص) می‏فرماید: روزه بگیرید تا سالم بمانید.
\nباز می‏فرماید: «معده خانه تمام دردها و امساک [روزه [بالاترین داروهاست.»(16)
\nحضرت امام باقر(ع) می‏فرماید: «روزه و حج آرام‏بخش دلهاست.»(17)
\nحضرت علی(ع) می‏فرماید: «خداوند بندگان مؤمن خود را به وسیله نمازها و زکات و حدیث در روزه‏داری روزه‏های واجب [رمضان[ برای آرام کردن اعضا و جوارح آنان، خشوع دیدگانش و فروتنی جان‏هایشان و خضوع دلهایشان حفظ می‏کنند.»(18)
\nامروزه در علم پزشکی و از نظر بهداشت و تندرستی نیز در جای خود ثابت شده که روزه‏داری تأثیرهای فراوانی بر آرامش روح و روان و سلامتی جسم و بدن دارد، دفع چربی‏های مزاحم، تنظیم فشار، قند خون، و... نمونه آن است.(19)<\/span><\/p>\n\n

د. مانع نفوذ شیطان<\/strong>: <\/span><\/strong>امام علی(ع) به پیامبر اکرم(ص) عرض کرد: یا رسول الله! چه چیزی شیطان را از ما دور می‏کند؟ پیامبرگرامی(ص) فرمود: روزه چهره او را سیاه می‏کند و صدقه پشت او را می‏شکند.»(20)
\nبنابراین، روزه مانع نفوذ شیطان‏های جنی و انسی شده و وسوسه‏های آنان را خنثی می‏کند.<\/span><\/span><\/p>\n\n

هـ . مساوات بین غنی و فقیر<\/strong>: <\/span><\/strong>انسان روزه‏دار در هنگام گرسنگی و تشنگی، فقرا و بینوایان را یاد می‏کند و در نتیجه به کمک آن‏ها می‏شتابد. حضرت امام حسن عسگری(ع) درباره علت وجوب روزه می‏فرماید: «تا توانگر درد گرسنگی را بچشد و در نتیجه به نیازمند کمک کند.»(21)<\/span><\/p>\n\n

و. احیاء فضائل اخلاقی<\/strong>: <\/span><\/strong>حضرت امام رضا(ع) درباره علت وجوب روزه می‏فرماید: «تا مردم رنج گرسنگی و تشنگی را بچشند و به نیازمندی خود در آخرت پی‏ببرند و روزه‏دار بر اثر گرسنگی و تشنگی خاشع، متواضع و فروتن، مأجور، طالب رضا و ثواب خدا و عارف و صابر باشد و بدین سبب مستحق ثواب شود،... روزه موجب خودداری از شهوات است، نیز تا روزه در دنیا نصیحت‏گر آنان باشد و ایشان را در راه انجام تکالیفشان رام و ورزیده کند و راهنمای آنان در رسیدن به اجر باشد و به اندازه سختی، تشنگی و گرسنگی که نیازمندان و مستمندان در دنیا می‏چشند پی ببرند و در نتیجه، حقوقی که خداوند در دارایی‏هایشان واجب فرموده است، به ایشان بپردازند... .»(22)
وجود شب قدر در این ماه<\/strong>
\nشب قدر از شب‏هایی که برتر از هزار ماه است و فرشتگان در این شب به اذن خدا فرود می‏آیند و جمیع مقدرات بندگان را در طول سال تعیین می‏کنند(23) و وجود این شب در این ماه مبارک نعمت و موهبتی الهی بر امت پیامبر گرامی اسلام(ص) است و مقدرات یک سال انسان‏ها (حیات، مرگ، رزق و...) براساس لیاقت‏ها و زمینه‏هایی که خود آنها به وجود آورده‏اند تعیین می‏شود و انسان در چنین شبی با تفکر و تدبر می‏تواند به خود آید و اعمال یک سال خود را ارزیابی کند و با فراهم آوردن زمینه مناسب بهترین سرنوشت را برای خود رقم زند.(24)
\nحضرت امام صادق(ع) می‏فرماید: «تقدیر مقدرات در شب نوزدهم و تحکیم آن در شب بیست و یکم و امضاء آن در شب بیست و سوم است.»(25)<\/span><\/p>\n\n

بهار قرآن<\/strong>
\nنظر به این‏که قرآن کریم در ماه مبارک رمضان نازل شده و تلاوت آیات آن در این ماه فضیلت بسیاری دارد، در روایات اسلامی، از ماه رمضان به عنوان بهار قرآن یاد شده است؛ چنان‏که حضرت امام باقر(ع) می‏فرماید: «هر چیزی بهاری دارد و بهار قرآن ماه رمضان است.»(26)<\/span><\/p>\n\n

یک نکته<\/strong>!<\/span><\/strong>
\nبدیهی است فضائل و ثواب‏هایی که برای ماه مبارک رمضان و روزه‏داری ذکر شده و به برخی از آن‏ها اشاره شد، از آنِ کسانی است که حقیقت آن را درک کنند و به محتوای آن عمل و در گفتار و کردار به کار گیرند و به آن‏ها جامه عمل بپوشانند. <\/span>چنان در روایات اسلامی برای روزه‏داری آدابی ذکر شده و کسانی که صرفاً تلاوت قرآن می‏کنند، ولی به آیات و احکام آن عمل نمی‏کنند و یا آن که از روزه‏داری تنها رنج گرسنگی و تشنگی را می‏کشند و بوسیله گناه، تأثیر روزه را از بین می‏برند و ماه مبارک رمضان و فضای معنوی آن تأثیری بر اشخاصی بر جای نمی‏گذارد، مورد نکوهش قرار گرفته‏اند.<\/span>
\nچنان‏که پیامبر اکرم(ص) به زنی که با زبان روزه کنیز خود را دشنام می‏داد فرمود: چگونه روزه‏داری و حال آن‏که کنیزت را دشنام می‏دهی؟! روزه فقط خودداری از خوردن و آشامیدن نیست، بلکه خداوند آن را علاوه بر این دو، مانع کارها و سخنان زشت که روزه را بی‏اثر می‏کنند قرار داده است، چه اندکند روزه‏داران و چه بسیارند کسانی که گرسنگی می‏کشند.»(27)
\nحضرت امام سجاد(ع) در دعای حلول ماه رمضان به درگاه خداوند عرض می‏کند: به وسیله روزه این ماه یاریمان ده تا اندام‏های خود را از معاصی تو نگه داریم و آن‏ها را به کارهایی گیریم که خشنودی تو را فراهم آورد، تا با گوش‏هایمان سخنان بیهوده نشنویم و با چشمانمان به لهو و لعب نشتابیم و تا دستمانمان را به سوی حرام نگشاییم و با پاهایمان به سوی آن‏چه منع شده ره نسپاریم و تا شکمهایمان جز آن‏چه را تو حلال کرده‏ای در خود جای ندهد و زبان‏هایمان جز به آن‏چه تو خبر داده‏ای و بیان فرموده‏ای گویا نشود... .»(28)
\nبنابراین، در ماه مبارک باید تمام اعضا و جوارح را از حرام دور نگه داشت و با اخلاص، توکل و توسل از اهل‏بیت(ع) و عمل به دستورها و احکام قرآن کریم و دوری از گناهان، انجام توبه نصوح و واقعی، عبادت، شب‏زنده‏داری، درک فضیلت شب قدر و... فضیلت ماه مبارک رمضان را درک کرد و از آن در راستای رسیدن به کمال حرکت کرد و باید در این ماه به گونه‏ای خودسازی کرد که با اتمام ماه مبارک تأثیر و فواید آن در روح و جان افراد باقی باشد و اثر آن تا ماه رمضان سال بعد ماندگار باشد.<\/span><\/span><\/p>\n\n

پی‌‏نوشت‌‏ها<\/strong>:<\/span><\/strong>
1. <\/span>مفردات الفاظ القرآن، راغب اصفهانی، ص 209، دارالکتاب العربی، بیروت.
\n2. <\/span>بحارالانوار، علامه مجلسی، ج 55، ص 341، مؤسسه الوفاء، بیروت.
\n3. <\/span>ر.ک: الکافی، محمد بن یعقوب کلینی، ج 2، ص 628، دارالکتب الاسلامیة، تهران.
\n4. <\/span>وسائل الشیعه، شیخ حر عاملی، ج 2، ص 628، دارالکتب الاسلامیة، تهران.
\n5. ...
\n6. <\/span>سوره بقره، آیه 185.
\n7. <\/span>ر.ک: وسائل الشیعه، همان، ج 10، ص 313.
\n8. <\/span>ر.ک: الکافی، همان، ج 2،ص 628.
\n9. <\/span>سوره بقره، آیه 185.
\n10. <\/span>سوره بقره، آیه 183.
\n11. <\/span>همان.
\n12. <\/span>میزان الحکمة، محمد محمدی‏ری‏شهری، ترجمه: حمیدرضا شیخی، ج 7، ص 3207، مؤسسه دارالحدیث، قم.
\n13. <\/span>همان، ص 3209.
\n14. <\/span>همان.
\n15. <\/span>همان.
\n16. <\/span>همان.
\n17. <\/span>همان.
\n18. <\/span>همان.
\n19. <\/span>تفسیر نمونه، آیت‏الله مکارم شیرازی و دیگران، ج 1،ص 631، دارالکتب الاسلامیة، تهران.
\n20. <\/span>مستدرک الوسائل، محدث نوری، ج 7، ص 154، مؤسسه آل‏البیت، قم.
\n21. <\/span>میزان الحکمة، همان.
\n22. <\/span>همان، ص 3209.
\n23. <\/span>سوره قدر، آیه 1 ـ 5.
\n24. <\/span>تفسیر المیزان، علامه طباطبایی، ج 18، ص 132؛ ج 19، ص 90، مؤسسه مطبوعاتی اسماعیلیان، قم.
\n25. <\/span>وسائل الشیعه، همان، ج 10، ص 354.
\n26. <\/span>وسائل الشیعه، همان، ج 6، ص 203.
\n27. <\/span>الکافی، همان، ج 4، ص 87.
\n28. <\/span>الصحیفة السجادیة، امام سجاد(ع) ص 186، دفتر نشر الهادی، قم.<\/span><\/span><\/p>\n\n

برگرفته از : مرکز فرهنگ و معارف قرآن<\/strong><\/span><\/p>\n","content_source":"","content_url":"","content_date_start":"2020-05-04 14:16:46","content_date_event":"2020-05-04 14:16:46","content_date_event_start":null,"content_date_event_end":null,"content_show_title_slider":1,"content_date_last_edit":"2020-05-04 14:21:41","content_date_register":"2020-05-04 14:21:18","content_columns":0,"content_show_img":1,"content_show_details":0,"content_show_related_img":0,"content_show_slider":1,"content_comment":1,"content_score":0,"tag_id":0,"score_average":null,"score_count":null,"score_date_last":null,"uid":8,"eid":8,"attach_title":"فضائل ماه مبارک رمضان 2","attaches":[{"sizes":{"150":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_150_100.webp","300":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_275_183.webp","400":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_275_183.webp","600":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_275_183.webp","900":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_275_183.webp","1200":".\/cache\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444_275_183.webp"},"ext":"jpg","file_media":1,"token":3985886444,"files":{"original":{"url":".\/file\/13\/attach\/202005\/516719_3985886444.jpg","width":275,"height":183,"size":0}}}]}]]